Ermuko EH Bilduk 2027ko ordenantza fiskalen eztabaidan defendatu du udal-zerga politika bidezkoago, progresiboago eta jasangarriago baterantz aurrera egin behar dela. Horretarako, hainbat zuzenketa aurkeztu ditu, zerga-ahalegina modu orekatuagoan banatzeko, baliabide gutxien dituzten herritarrak babesteko eta zergen zein tasen bidez etxebizitzaren arazoari, trantsizio energetikoari eta hondakinen kudeaketari erantzuteko.
EH Bilduk aitortu du Udal Gobernuaren proposamenak zenbait neurri positibo jasotzen dituela, baina, oro har, ez direla nahikoak eta ordenantzak anbizio handiagokoak izan daitezkeela uste du. Gainera, eztabaida nola bideratu den kritikatu du, eta zalantzan jarri du denbora faltari edo azterketa tekniko eta ekonomikoaren beharrari behin eta berriz heltzea proposamenak baztertzeko, haien aukerak behar bezala aztertu gabe.
«Ez dugu eskatzen gure proposamen guztiak eztabaidarik gabe onartzea. Benetako eztabaida eskatzen dugu, argudio zehatzekin, datuekin eta alternatibak aztertzeko borondatearekin», adierazi du koalizioak.
EH Bilduk epeak kudeatzeko modua eta alternatibak aztertzeko borondatea jarri ditu zalantzan
Koalizioaren ustez, kontraesankorra da Udal Gobernuak zuzenketak arrazoi juridiko, tekniko edo ekonomikoengatik baztertzea, horiek prestatzeko emandako epea oso mugatua izan denean. EH Bilduk dio proposamenen bideragarritasunari buruzko zalantzak badaude, horiek zehaztu, kontrastatu eta egokitzapen posibleak aztertu beharko liratekeela, eta ez eztabaida ixteko argudio orokor gisa erabili.
Ildo horretan, EH Bilduk nabarmendu du batzordean bertan aitortu zela bere proposamenetako batzuk interesgarriak zirela eta landu zitezkeela. Horregatik, ez du ulertzen zergatik ez diren azkenean txertatu, eta zalantzan jarri du epeak kudeatzeko modua oztopo izatea Ermuko herritarrentzat onuragarriak izan daitezkeen neurriak aztertzeko.
«Aztertzea merezi zuten proposamenak bazeuden, arrazoizkoena horiek lantzeko modua bilatzea zen, zalantzak argitzea eta ordenantzetan txertatzeko aukerak aztertzea», adierazi du EH Bilduk. Koalizioaren ustez, proposamen jakin batzuk onartzeko bestelako muga politikoak badaude, horiek ere argi azaldu beharko lirateke.
EH Bilduk azpimarratu du ez duela zuzenketa guztiak automatikoki onartzea eskatzen; horien edukia, aukerak eta mugak benetan eztabaidatzea baizik.
OHZ: zergak igo aurretik, alternatibak aztertu behar dira
Desadostasun nagusietako bat Ondasun Higiezinen gaineko Zergaren (OHZ) ingurukoa da. Udal Gobernuak hiri-lurzoruaren gaineko zerga-tasa % 0,3429tik % 0,3508ra igotzea proposatu du; EH Bilduk, berriz, egungo tasa mantentzea eta igoera saihesteko aukera ekonomikorik dagoen aztertzea planteatu du.
Koalizioak gogorarazi du Bizkaiko udalek 2027an 1.299,2 milioi euroko finantzaketa jasotzea aurreikusten dela, 2026rako aurrekontuan jasotako kopurua baino % 7,67 gehiago. EH Bilduk badaki igoera hori ez dela automatikoki eta proportzio berean udalerri guztietara iristen, baina uste du datu horrek Ermuko diru-sarrerak eta beharrak zehatz-mehatz aztertzea eskatzen duela, zerga-igoera saihestezina dela esan aurretik.
«Ez dugu esaten OHZ izoztea zenbakirik egin gabe har daitekeen erabakia denik. Esaten duguna da zenbaki horiek egin behar direla igoera saihestezintzat jo aurretik», defendatu du koalizioak.
EH Bilduren ustez, aurrekontu-erantzukizunak eskuragarri dauden alternatibak aztertzea eta herritarren ekonomian eragina duten erabakiak datuekin justifikatzea eskatzen du.
Zerga-sistema progresiboagoa, sozialagoa eta jasangarriagoa
EH Bilduk uste du zerga-sistema progresibo batek ezin duela hobari jakin batzuk ezartzera mugatu. Zerga-ahalegina nola banatzen den aztertu behar da, eta neurriak Ermuko errealitate sozial eta ekonomiko desberdinei erantzuten dieten egiaztatu.
Koalizioak Udal Gobernuak jasotako hobari batzuk positibotzat jo ditu, baina arlo sozialean eta ingurumenaren arloan urrats gehiago egin daitezkeela defendatu du. Besteak beste, etxebizitza hutsak mobilizatzeko, birgaitzea eta irisgarritasuna sustatzeko eta ibilgailu guztiz elektrikoentzako hobaria handitzeko neurriak proposatu ditu.
Hondakinen tasari dagokionez, EH Bilduk kostua hondakinen sorrerarekin hobeto lotuko duten formulak aztertzea eskatu du, hondakinen bereizketa eta konpostajea sustatuz eta baliabide gutxien dituzten pertsonen eta familien egoera kontuan hartuz.
Koalizioaren ustez, helburu horiek gauzatzeko bide-orri zehatza behar da. Jasangarritasuna aldarrikatzea ez da nahikoa, baldin eta ondoren garatu eta ebaluatu daitezkeen neurri zehatzetan islatzen ez bada.
Genero-ikuspegia ere zerga-erabakietan txertatu behar da
EH Bilduk behar bezala landu ez den beste alderdi bat ere nabarmendu du: ordenantza fiskalen genero-eraginaren ebaluazioa. Koalizioak eskatu du zerga-neurriek eta hobariek emakumeengan eta gizonengan izan dezaketen eragina aztertzea, besteak beste, etxebizitzan, mugikortasunean, kulturan, kirolean eta hondakinen kudeaketan.
EH Bilduk gogorarazi du zaintza-erantzukizunek, baldintza ekonomikoek eta udal-zerbitzuak eskuratzeko aukerek eragin desberdinak izan ditzaketela emakumeengan eta gizonengan. Horregatik, uste du berdintasuna politika fiskalen azterketan eta diseinuan txertatu behar dela, eta ez printzipio-adierazpen hutsera mugatu.
«Kontua ez da soilik zenbat biltzen den; baita nori eskatzen zaion ahalegina, nork eskura ditzakeen hobariak eta nor gera daitekeen horietatik kanpo ere», adierazi du koalizioak.
Horren harira, EH Bilduk azalpen argia eskatu du: zer eragin aztertu den, zer ondorio atera diren eta ondorio horiek behin betiko proposamenean nola txertatu diren. Koalizioaren ustez, berdintasunarekiko konpromiso instituzionala erabaki ekonomiko zehatzetan ere islatu behar da, plangintza, koordinazioa eta baliabide egokiak erabiliz.
«Ez da nahikoa zerga-sistema bidezkoagoa nahi dugula esatea»
EH Bilduren ustez, Udal Gobernuarekiko desadostasuna ez da soilik teknikoa; zerga-ordenantzei heltzeko anbizio politikoarekin ere lotuta dago.
Koalizioak defendatu du progresibotasunak neurri berriak aztertzea eskatzen duela; jasangarritasunak ekintza zehatzak zehaztea; eta berdintasunarekiko konpromisoak udal-erabakietan eragina izatea.
«Udal Gobernuaren eta EH Bilduren arteko aldea ez da batzuek zerga-sistema bidezkoa nahi izatea eta besteek ez. Benetan bidezkoagoa egiteko noraino iristeko prest gauden da aldea», adierazi du koalizioak.
Horregatik, EH Bilduk defendatu du ordenantza fiskalek Ermuko udalerri bidezkoago, jasangarriago eta desberdintasunak murrizteko konprometituago baterantz aurrera egiteko balio behar dutela. Era berean, Udal Gobernuari eskatu dio proposamena hobetzeko baliagarriak izan daitezkeen alternatibak entzuteko, kontrastatzeko eta aztertzeko borondate handiagoa izan dezala.